Mga Yugto ng Panganganak

From Wikihealth
Jump to: navigation, search

Contents

May 3 bahagi o yugto ang panganganak:

  • Ang unang yugto ay tumatagal mula sa unang malakas na paghilab hanggang sa bumaba ang baata sa lagusan.
  • Ang ikalawang yugto at tumatagal mula sa pagbaba ng bata sa lagusan hanggang sa siya ay isilang.
  • Ang ikatlong yugto ay tumatagal mula sa pagsilang ng bata hanggang sa paglabas ng inunan (placenta).


Ang unang yugto ng panganganak

Kadalasang tumatagal ng 10 hanggang 20 oras o higit pa sa unang panganganak, at mula 7 hanggang 10 oras sa mga susunod na panganganak. Pero ito ay pabago-bago.

Sa unang yugto, hindi dapat madaliin ang panganganak. Likas lang na matagal ang yugtong ito. Maaaring mainip an gina at magsimula siyang mabahala. Kailangang libangin siya. Sabihin sa kanyang normla lang ang kanyang nararanasan.

Hindi dapat umiri ang ina hangga't hindi nakababa sa lagusan ang bata at hagga't di niya nadarama na kailangan niyang umiri.

Dapat ilabas ng ina ang kanyang tae at ihi.

Kapag puno ang pantog at bahay-tae, nakasasagabal ito sa paglabas ng bata.

Sa panahon ng panganganak, kailangang umihi nang madalas ang ina. Kung may ilang oras na siyang hindi tumatae, maaaring makatulong ang labatiba para mapadali ang panganganak. Dapat ding madalas na uminom ng tubig o iba pagn likido ang ina. Maaaring bumagal o huminto ang panganganak kapag kokonti ang tubig. Kung matagal ang panganganak, kailangang kumain din siya nang konti. Kung siya ay nagsusuka, kailangan niyang uminom ng konting rehydration drink, tsa, o katas ng prutas sa pagitan ng mga paghilab.

Habang nanganganak, kailangang madalas na baguhin ng ina ang kanyang posisyon o kaya'y bumangon at maglakad-lakad paminsan-minsan.

Sa unang yugto ng panganganak, dapat gawin ng mga komadrona o attendant ang mga sumusunod:

  • Hugasan ang tiyan, ari, puwit, at mga binti ng ina ng sabon at mainit na tubig. Ang higaan ay dapat nasa malinis na lugar na may sapat na liwanag upang makakita nang mabuti.
  • Maglatag ng malinis na tela, tuwalya, o papel basa o nadudumihan.
  • Maghanda ng bago at di pa nabubuksang blade para sa pagputol ng pusod ng bata, o kaya'y pakuluan ang gunting sa loob ng 15 minuto. Hangga't di ginagamit, bayaang nakababad ang gunting sa kumukulong tubig sa kaserolang may takip. Hindi dapat hilutin o diinan ng komadrona ang tiyan ng ina. HIndi niya dapat pairihin ang ina sa mga sandalign ito.

Kapag ninenerbiyos ang ina o kaya'y naghihirap, pahingahin siya nang malalim, mabagal, at regular kung may mga paghilab, at pahingahin nang normal sa pagitan ng mga paghilab. Makatutulong ito upang mapawi ang kirot at mapahinahon siya.


Ang ikalawang yugto ng panganganak

Kapag isinisilang na ang bata: Kung minsan, nagsisimula ito kapag pumutok na ang panubigan. Kadalasan, mas madali ito at mas mabilis kaysa unang yugto. Kapag humihilab, pairihin ang ina hangga't kaya nya. Sa pagitan ng mga paghilab, maaaring siya'y pagod at inaantok. Ito ay normal.

Upang makairi, dapat huming nang malalim ang ina at itula niya ang masel ng kanyang tiyan ang bahay-bata na para bang siya ay tumatae, KUng mabagal ang paglabas ng bata matapos pumutok ang panubigan, maaaring pagdikitin ng ina ang kanyang tuhod tulad nito, habang nakatalungko.

Kapag nabanat na ang lagusan ng bata ay nagsimulang lumabas ang ulo nito, kailangang ihanda na ng komadrona o katulong ang lahat ng kailangang gamit para sa pagsilang ng bata. Sa sandaling ito, hindi dapat umiri ang ina, para dahan-dahan ang paglabas ng ulo ng bata, at nang maiwasan ang pagkapunit ng lagusan (tingnan, p. 242 para sa detalye).

Sa normal na panganganak, hindi dapat ipasok ng komadrona ang kanyang kamay o daliri sa lagusan ng bata. Ito ay karaniwang sanhi ng mga panganib na impeksiyon sa ina pagkatapos manganak.

Kapag lumabas na ang ulo, maaari itong suportahan ng komadrona, pero huwag itong hilahin.

Karaniwan, ang bata ay isinisilang na una ang ulo tulad nito:

  • Ngayon, umiri nang husto.
    Graphics 101B.jpg
  • Subuking huwag umiri. Huminga nang mabibilis at maiiksi. Nakatutulong ito para huwag mapunit ang lagusan.
    Graphics 101C.jpg
  • Kadalasan, lumalabas ang ulo ng bata nang padapa.
    Graphics 101D.jpg
  • Pagkatapos ay tumatagilid ang bata para makalabas ang balikat.
    Graphics 101E.jpg


Kapag nabara ang balikat matapos lumabas ang ulo:

  • Maaaring hawakan ng komadrona ang ulo ng bata at ibaba iyon nang buong ingat para makalabas ang isang balikat.
  • Pagkaraan, maaari niyang itaas nang bahagya ang ulo para makalabas naman ang kabilang balikat.

Lahat ng puwersa ay dapat manggaling sa ina. Hindi dapat hilahin ng komadrona ang ulo ng bata dahil ito ay makasasama.


Ang ikatlong yugto ng panganganak

Ito ay nagsisimula sa pagsilang ng bata hanggang sa lumabas ang inunan.Kadalasan, kusang lumalabas ang inunan 5 minuto hanggang 1 oras paglabas ng bata. Samantala, pangalagaang mabuti ang bata.


Sanggunian

  • David Werner. Kung Walang Doktor sa Inyong Lugar. Philippine Charity Sweepstakes Office, 1979. (Hinango noong 4 Mayo 2010).

Kategorya:Kalusugan