Pagsusuka

From Wikihealth
Jump to: navigation, search
Graphics 117.jpg

Marami kung minsan, lalo na sa bata, ang di-natutunawan at nagsusuka. Kadalasan, walang makitang dahilan nito. Kung minsan, ang pananakit ng tiyan ay may kasabay na lagnat. Ang ganitong klase ng pagsusukaay hindi delikado at kusa itong gumagaling.

Ang pagsusuka ay isang palatandaan ng iba't ibang sakit na kung minsan ay delikado at kung minsan ay hindi. Kaya kinakailangang masuring mabuti ang taong may ganitong problema. Ang pagsusuka ay kadalasang nagmumula sa mga problema ng sikmura o bituka, gaya ng impeksiyon (pagtatae), pagkalason sa panis o sirang pagkain o matinding sakit ng tiyan (gaya ng apendisitis o kahit anong bumabarang bagay sa bituka). Gayundin ang mga sakit na may mataas na lagnat o matinding kirot, lalo na ang malarya, hepatitis, tonsilitis, sakit sa tenga, meninghitis, impeksiyon sa palaihian, sakit sa apdo at migraine.


Mga delikadong palatandaan kapag nagsusuka— tumawag agad ng doktor!

  • grabe at hindi mapigilang dehydration
  • matinding pagsusuka na mahigit nang 24 na oras
  • matinding pagsusuka, lalo na kung ang suka ay berdeng-berde, tsokolate, o malansa (palatandaan ng obstruksiyon)
  • madalas na pagsakit ng bituka, lalo na kung hindi matae o kung walang marinig na kulo kapag idiniit ang tenga sa tiyan (tingnan ang sakit ng tiyan, obstruksiyon, apendisitis)
  • pagsuka ng dugo (ulser, cirrhosis)


Para mapigil ang simpleng pagsusuka:

  • Huwag kumain kapag sumusuka nang grabe.
  • Uminom ng kola o salabat. Makatutulong din ang tsa.
  • Sa dehydration, makatutulong ang pag-inom ng kola, tsa o Rehydration Drink.
  • Kapag hindi agad tumigil ang pagsusuka, gumamit ng promethazine, diphenhydramine o phenobarbital.


Karamihan sa mga ito ay pildoras, sirup, iniksiyon, at supositoryo (malambot na pildoras na ipinapasok sa puwit). Ang mga tableta o sirup ay maaari ring paraanin sa puwit. Durugin ang tableta at haluan ng kaunting tubig. Ipasok ito sa puwet sa pamamagitan ng labatiba o heringgilya walang karayom.

Kapag ininom, ang medisina ay kailangang lunukin nang wala o may kaunting tubig sa loob ng limang minuto. Huwag bibigyan ng sobra sa dosis. Huwag bibigyan ng pangalawang dosis hanggang hindi bumubuti ang dehydration at maaari nang umihi ang maysakit. Kapag imposible ang medikasyon sa pamamagitan ng bunganga o puwit dahil sa pagsusuka at pagtatae, iniksiyunan ng isa sa mga gamot sa pagsusuka. Makatutulong nang malaki ang promethazine. Pag-ingatang huwag sumobra ang ibinibigay.


Sanggunian

  • David Werner. Kung Walang Doktor sa Inyong Lugar. Philippine Charity Sweepstakes Office, 1979. (Hinango noong 27 Abril 2010).