Placental abruption

From Wikihealth
Jump to: navigation, search
Pre-eclampsia.jpg

Ang placental abruption o abruptio placentae ay paghiwalay ng inunan sa matris at isang delikadong komplikasyon sa pagbubuntis. Tinatayang isa sa bawat 200 babaeng nagbubuntis ang nakakaranas ng placental abruption. Kung humiwalay ang inunan sa matris bago pa maipanganak ang sanggol, maaaring magkaroon ng kakulangan sa suplay ng oxygen at bitamina ang sanggol sa loob ng sinapupunan. Maaari din itong magdulot ng labis na pagdurugo para sa ina.

Kung bahagya lamang na humiwalay ang inunan sa matris at hindi ito naagapan ng doktor, maaari namang magkaroon ng problema sa paglaki ang bata sa sinapupunan. Maaari din itong ipanganak ng higit na maaga sa tamang panahon o maari itong maging stillborn o ipanganak nang walang buhay.

Contents

Sanhi

Hindi madaling matukoy ang sanhi ng paghiwalay ng inunan sa matris. Kadalasan, itinuturong sanhi ang trauma dahil sa isang aksidente tulad ng pagkadulas, pagbagsak, o pagkahulog ng babaeng nagdadalang tao. Maaari ring magdulot ng paghihiwalay ng inunan ang pagkakaroon ng maiksing umbilical cord at ang bahagyang pagputok ng panubigan at ang labis at mabilis na pagkaubos ng amniotic fluid na nagpo-protekta sa bata sa sinapupunan.

Pag-iingat

Lahat ng mga babaeng nagdadalang tao ay maaaring makaranas ng placental abruption. Mas malaki ang posibilidad na humiwalay ang inunan sa matris kapag:

  • Ang nagdadalang tao ay nakaranas na ng placental abruption sa kanyang mga nakaraang pagbubuntis. Mas malaki ang posibilidad na makaranas ulit ng placental abruption kung nagkaroon na ng ganitong komplikasyon sa dalawa o higit pang beses ng pagbubuntis.
  • Ang buntis ay mayroong altapresyon o kung nakakaranas siya ng pre-eclampsia.
  • Mayroong problema o sakit kaugnay sa pamumuo ng dugo ang babaeng nagdadalang-tao.
  • Pumutok ang panubigan nang wala sa oras o higit na maaga kaysa sa inaasahan.
  • Kung mayroong polyhydramnios o labis ang tubig na meron sa sinapupunan.
  • Nagkaroon ng pagdurugo noong unang tatlong buwan ng pagbubuntis.
  • Kung ang ipinagbubuntis ay kambal o higit pa. Kadalasang humihiwalay ang inunan sa utero matapos ilabas ang unang sanggol.
  • Kung nakaranas ng aksidente, pambubugbog, at iba pang uri ng trauma kung saan natamaan ang tiyan ng nagdadalang tao.
  • Kung gumagamit ng tabako, naninigarilyo, o gumagamit ng mga ipinagbabawal na gamot ang buntis
  • Kung apat o higit pang beses nang nagbuntis ang babae.
  • Kung ang edad ng babaeng nagbubuntis ay 35 o higit pa. Kung mas matanda pa ang babaeng nagbubuntis, mas malaki ang posibilidad na makaranas siya ng placental abruption.

Sintomas

Kadalasang nakakaranas ng pagdurugo kapag humiwalay ang inunan sa matris. Maaring patak-patak lamang ang pagdurugo at maari din namang magkaroon ng labis na pagdaloy ng dugo mula sa puwerta. May mga pagkakataon din na ang pagdurugo ay hindi mapapansin sapagkat maaaring maipon ang dugo sa loob ng matris.

Kapag nakakaranas ng placental abruption, kadalasang nakakaranas ng pananakit ng puson at likod ang nagbubuntis. Maaari ring makaramdam ng iba’t-ibang sintomas ng maagang panganganak o premature labor. Ilan dito ay ang pamamanhid, pamamanas ng mga paa at binti, at ang paninigas at paghilab ng tiyan.

Kailan dapat tumawag ng doktor

Kapag nakaranas ng mga sintomas ng paghiwalay ng inunan sa utero, kinakailangan na magtungo agad sa ospital ang nagdadalang tao at magpasuri sa doktor. Kadalasang isinasagawa agad ang ultrasound upang matiyak ang dahilan ng pagdurugo at malaman kung ito ay dahil nga sa placental abruption, sa placenta previa, o iba pang uri ng komplikasyon sa pagbubuntis. Importante ring maisagawa agad ang fetal heart rate monitoring upang malaman ang kalagayan ng bata sa sinapupunan.

Susuriin din ng doktor ang puwerta ng babae upang malaman kung may iba pang dahilan ng pagdurugo tulad ng impeksyon, sugat, o cervical polyp. Kailangan ding suriin kung ang cervix, o sipit-sipitan, ay bumubuka na o hindi pa. Dito malalaman kung dapat nang ilabas ang bata sa sinapupunan.

Lunas

Maraming bagay ang isinasaalang -alang sa paggamot o pag-agap sa paghihiwalay ng inunan sa utero. Kabilang dito ang mga sumusunod:

  • Kung labis o bahagya lamang ang paghihiwalay ng inunan sa utero.
  • Kung kailan ang itinakdang panahon ng pagsilang sa bata sa sinapupunan.
  • Kung ano ang lagay ng bata sa sinapupunan
  • Kung may iba pang komplikasyon, sakit, o impeksyon ang ina
  • Kung gaano karami ang dugong nawala

Kung malapit na ang tinakdang araw ng pangaganak o estimated due date (EDD) at nagkaroon ng paghihiwalay ng inunan sa utero, kinakailangang ipanganak na ang bata kaagad-agad. Kailangang ilabas na ang bata sa sinapupunan kahit hindi pa ganap ang paghihiwalay ng inunan sa utero.

Kadalasan, isinasagawa na agad ang Cesarean section ngunit kung kaunti lamang ang pagdurugo at maayos naman ang lagay ng ina at ng bata ayon sa pagsusuri ng doktor, maaaring payagan ang ina na manganak sa normal na paraan.

Kung labis ang pagdurugo, maaaring kailangang salinan ng dugo ang ina at mangailangan ng intensive care matapos ang panganganak.

Kung nagkaroon naman ng placental abruption habang ang bata sa sinapupunan ay hindi pa handa upang isilang at kung hindi naman tuluyang humiwalay ang inunan sa matris, maaaring ipagpaliban ang panganganak subalit kailangang siguraduhin na maayos ang kalagayan ng ina at ng bata. Sa ganitong mga pagkakataon, kailangang isipin kung mas ikakapahamak ba ng ina at ng sanggol ang placental abruption o ang maagang pagsilang ng bata.

Upang mapabilis ang pagkabuo ng baga ng bata sa sinapupunan at maiwasan ang iba't ibang problema at komplikasyong kaugnay ng pagsilang nang higit na maaga sa tamang panahon, kadalasang binibigyan ng corticosteroid ang buntis. Kinakailangan ding manatili sa ospital at bantayan ng maigi ang kalagayan ng ina at ng bata sa sinapupunan.

Paano iwasan

Maaaring maiwasan ang pagkakaroon ng placental abruption kung iiwasan ng nagbubuntis ang iba't ibang sanhi nito tulad ng paninigarilyo at paggamit ng mga ipinagbabawal na gamot. Kailangan ding iwasan ng isang buntis ang mga gawain at mga pagkaing maaaring magdulot ng altapresyon at labis na stress. Dapat ring laging ingatan ang sarili at ugaliing gumamit ng seat belt kapag nakasakay sa sasakyan upang maiwasan ang trauma.

Kung ang babaeng nagbubuntis ay nakaranas na ng placental abruption sa mga nakaraang pagbubuntis o kung may edad na ang nagbubuntis o nagkaroon na ng maraming anak, kailangang sumangguni agad sa doktor upang malaman ang iba't ibang paraan upang mapanatiling ligtas ang pagbubuntis depende sa kondisyon ng matris at ng katawan.

Sanggunian